Türkiye'de eğitim süresi belli oldu: İşte illere göre dikkat çeken fark
Türkiye İstatistik Kurumu'nun (TÜİK) 2025 yılı verileri, Türkiye'de bireylerin eğitim hayatında geçirmesi beklenen süreye ilişkin güncel tabloyu ortaya koydu. Buna göre, ilkokula başlama çağındaki bir kişinin eğitim hayatında geçirmesi beklenen toplam süre 16,8 yıl olarak hesaplandı.
TÜİK, 2025 yılına ilişkin Muhtemel Eğitim Süresi istatistiklerini yayımladı. Veriler, Türkiye'de eğitim süresinin illere ve cinsiyete göre önemli farklılıklar gösterdiğini ortaya koydu.
Eğitimde beklenen süre 16,8 yıl
İlkokula başlama yaşındaki bir bireyin, mevcut eğitim katılım oranları dikkate alındığında ulaşması beklenen en yüksek eğitim kademesine kadar geçireceği süre 2025 yılında 16,8 yıl oldu.
Bu sürenin 11,9 yılı ortaöğretimin tamamlanmasına kadar, 1,6 yılı ise okul öncesi eğitim dönemine karşılık geldi.
Öte yandan toplam muhtemel eğitim süresi, bir önceki yıla göre yüzde 2,4 oranında azaldı.
Bayburt ve Karabük ilk sırada
İller arasındaki farklılıklar da dikkat çekti. 2025 yılında en yüksek muhtemel eğitim süresi 18,6 yıl ile Bayburt ve Karabük'te ölçüldü.
Bu illerin ardından 18,4 yıl ile İstanbul, 18,3 yıl ile Tunceli geldi.
En düşük muhtemel eğitim süresi ise 13,8 yıl ile Şanlıurfa'da kaydedildi. Şanlıurfa'yı 14,1 yıl ile Şırnak ve 14,3 yıl ile Muş takip etti.
Böylece iller arasında eğitimde beklenen süre bakımından dikkat çekici bir fark oluştu.
Kadınların muhtemel eğitim süresi daha yüksek
Veriler cinsiyet açısından incelendiğinde kadınlar ile erkekler arasında da fark bulunduğu görüldü.
2025'te erkekler için muhtemel eğitim süresi 16,3 yıl, kadınlar için ise 17,2 yıl olarak hesaplandı. Bir önceki yıla göre bu değer erkeklerde yüzde 2,5, kadınlarda yüzde 2,4 geriledi.
Kadınlarda en yüksek değer Tunceli'de görülürken, Tunceli'yi Karabük, İstanbul, Rize ve Ankara izledi.
Erkeklerde ise en yüksek muhtemel eğitim süresi Bayburt'ta kaydedildi. Bayburt'un ardından Erzincan, Karabük, İstanbul ve Bolu geldi.
En düşük değerler hangi illerde?
Erkeklerde muhtemel eğitim süresinin en düşük olduğu il Şanlıurfa oldu. Bu ili Ağrı, Şırnak, Muş ve Hakkari takip etti.
Kadınlarda ise en düşük değer yine Şanlıurfa'da görüldü. Şırnak, Muş, Mardin ve Ağrı da en düşük değerlere sahip iller arasında yer aldı.
Eğitimde cinsiyet eşitliği endeksi 1,05'e yükseldi
TÜİK verilerinde eğitim alanındaki cinsiyet farkına ilişkin endeks de yer aldı. Kadınların erkeklere oranı üzerinden hesaplanan cinsiyet eşitliği endeksi 2025 yılında 1,05 olarak belirlendi.
2018 yılında 0,97 seviyesinde bulunan endeksin 2025'te 0,08 puan yükselmesiyle kadınlar lehine değişim görüldü.
İller bazında en yüksek endeks 1,13 ile Iğdır'da ölçüldü. Iğdır'ı 1,11 ile Tunceli, 1,10 ile Bartın, 1,09 ile Çankırı ve Kars takip etti.
En düşük değer ise 0,97 ile Bitlis'te kaydedildi. Şanlıurfa, Siirt ve Bayburt 0,99'luk değerle bu ili takip etti.
Türkiye OECD ortalamasının üzerinde
Uluslararası karşılaştırmada da Türkiye'nin muhtemel eğitim süresinin OECD ortalamasının üzerinde olduğu görüldü.
OECD'nin 2024 yılı verilerine göre ilkokuldan yükseköğretime kadar hesaplanan muhtemel eğitim süresi OECD ülkelerinde ortalama 16,6 yıl olurken, Türkiye'de bu değer 17,2 yıl olarak hesaplandı.
OECD ülkeleri arasında en yüksek değer 20,9 yıl ile Yunanistan'da, en düşük değer ise 14,3 yıl ile Kolombiya'da kaydedildi.
Muhtemel eğitim süresi ne anlama geliyor?
Muhtemel eğitim süresi, bir kişinin mevcut eğitim katılım koşulları devam ettiği takdirde örgün eğitim içerisinde geçirmesi beklenen toplam süreyi ifade ediyor.
Bu gösterge, yalnızca teorik eğitim sürelerini değil, eğitim sistemindeki fiili kayıt oranlarını da dikkate alıyor. Dolayısıyla ortaya çıkan değer, bir kişinin kesintisiz şekilde eğitim göreceği ideal süreyi değil, mevcut eğitim sistemindeki katılım eğilimlerine göre beklenen eğitim süresini gösteriyor.
TÜİK tarafından il düzeyinde üretilen bu istatistik, eğitimdeki bölgesel farklılıkların izlenmesi ve eğitim politikalarının değerlendirilmesi açısından önemli göstergeler arasında bulunuyor.