Cumhurbaşkanlığı Strateji ve Bütçe Başkanlığı (SBB) tarafından yayımlanan kamu istihdam verileri, 2026 yılının ikinci çeyreğinde sözleşmeli personel sayısında dikkat çekici bir değişim yaşandığını ortaya koydu. Mart ayında 446 bin 400 olan 4/B kapsamındaki sözleşmeli personel sayısı, Haziran ayında 419 bin 801'e geriledi.

Böylece üç aylık dönemde sözleşmeli personel sayısı 26 bin 599 kişi azaldı. Söz konusu düşüş yaklaşık yüzde 6'lık bir gerilemeye karşılık geliyor.

Ancak rakamlar, kamuda 26 bin 599 kişinin işini kaybettiği anlamına gelmiyor. Veriler birlikte değerlendirildiğinde, düşüşün önemli nedenlerinden birinin sözleşmeli personelin kadrolu memur statüsüne geçmesi olduğu görülüyor.

Kadrolu Personel Sayısı Arttı

Sözleşmeli personel sayısındaki düşüşe karşılık kadrolu personel sayısında önemli bir artış yaşandı.

SBB verilerine göre 4/A kapsamındaki kadrolu personel sayısı Mart ayında 3 milyon 534 bin 981 iken Haziran ayında 3 milyon 582 bin 25 oldu. Böylece kadrolu personel sayısı üç ayda 47 bin 44 kişi arttı.

Toplam kamu istihdamı da aynı dönemde yükseldi. Mart ayında 5 milyon 368 bin 945 olan toplam kamu personeli sayısı, Haziran ayında 5 milyon 417 bin 126 seviyesine çıktı.

Bu tablo, sözleşmeli personel sayısındaki gerilemenin doğrudan bir kamu istihdam kaybı olarak değerlendirilmemesi gerektiğini gösteriyor. Sözleşmeli statüden kadrolu statüye geçen personel, istatistiklerde iki farklı kategoride yer aldığı için sözleşmeli personel sayısı azalırken kadrolu personel sayısı artıyor.

4/B'li Personel Ne Zaman Kadroya Geçebiliyor?

Sözleşmeli personelin kadroya geçiş sürecinin temelinde 2023 yılında yapılan yasal düzenleme bulunuyor.

7433 sayılı Kanun, 26 Ocak 2023 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenleme kapsamında belirli şartları taşıyan 4/B'li sözleşmeli personel, görev yaptığı kurumda gerekli çalışma süresini tamamlamasının ardından kadroya geçiş hakkından yararlanabiliyor.

Özellikle 2022 yılının sonları ile 2023 yılının başlarında sözleşmeli olarak göreve başlayan personelin üç yıllık çalışma süresini 2026 yılında doldurmaya başlaması, sözleşmeli personel sayısındaki gerilemenin nedenleri arasında öne çıkıyor.

Kadroya Geçiş İçin Hangi Şartlar Aranıyor?

Kadroya geçiş hakkından yararlanmak isteyen sözleşmeli personel için belirli şartlar bulunuyor. Genel çerçevede;

• 29 Kasım 2022 ve sonrasında göreve başlayanların aynı kurumda gerekli üç yıllık çalışma süresini tamamlaması,

• Üç yıllık sürenin tamamlanmasının ardından süresi içerisinde başvuru yapılması,

• Başvurunun ilgili kuruma yazılı olarak gerçekleştirilmesi,

• Kadroya geçiş sonrasında aynı kurumda belirli süre görev yapılması

gibi şartlar uygulanıyor.

Üç yıllık süresini tamamlayan personelin kadroya geçiş başvurusunda bulunabilmesi için 30 günlük başvuru süresine dikkat etmesi gerekiyor. Başvuruların ardından atama işlemlerinin de mevzuatta belirtilen süre içerisinde tamamlanması öngörülüyor.

Kadroya Geçen Personelin Hakları Neler?

Sözleşmeli personelin kadrolu memur statüsüne geçmesi, çalışma statüsünde önemli bir değişiklik anlamına geliyor.

Kadroya geçen personel, memur statüsünün sağladığı özlük haklarından yararlanırken ilerleyen süreçte kurum içi görevde yükselme ve unvan değişikliği gibi imkanlardan da şartları taşıması halinde faydalanabiliyor.

Ayrıca kadrolu statü, sözleşmeli çalışma modeline kıyasla görev ve yer değiştirme açısından farklı haklar sağlayabiliyor. Bununla birlikte kadroya geçişin ardından kurumda görev yapma konusunda mevzuatta öngörülen yükümlülüklerin de yerine getirilmesi gerekiyor.

Sözleşmeli Personel Sayısı Önümüzdeki Dönemde de Azalabilir

2022 yılının sonundan itibaren kamu kurumlarında sözleşmeli statüde göreve başlayan personelin üç yıllık sürelerini doldurmasıyla birlikte kadroya geçişlerin devam etmesi bekleniyor.

Bu nedenle önümüzdeki dönemlerde yayımlanacak kamu istihdam verilerinde de 4/B'li sözleşmeli personel sayısında düşüş, 4/A'lı kadrolu personel sayısında ise artış görülmesi mümkün.

Sonuç olarak SBB'nin 2026 yılı ikinci çeyrek verilerinde ortaya çıkan 26 bin 599 kişilik düşüş, tek başına kamuda istihdamın azaldığı şeklinde yorumlanmamalı. Toplam kamu istihdamındaki artış ve kadrolu personel sayısındaki yükseliş, tablonun önemli ölçüde statü değişikliğinden kaynaklandığına işaret ediyor.