Tarihin farklı dönemlerine ışık tutan 13 Ağustos'ta yaşanan gelişmeler arasında Türkiye açısından dikkat çeken olaylar da bulunuyor.

13 Ağustos'ta tarihte neler yaşandı?

1792 yılında Fransa Kralı XVI. Louis, Ulusal Mahkeme tarafından tutuklandı ve halk düşmanı ilan edildi. Bu gelişme, Fransız Devrimi'nin kritik dönemeçlerinden biri oldu.

1889'da Alman mucit Ferdinand von Zeppelin, kendi adını taşıyacak olan sevk ve idare edilebilir balonunun patentini aldı. Daha sonraki yıllarda "zeplin" adıyla tanınacak hava araçlarının geliştirilmesinde bu buluş önemli bir rol oynadı.

1905'te Norveç'te yapılan referandumda halk, İsveç'ten ayrılma yönünde karar verdi. 1913 yılında ise Harry Brearley paslanmaz çeliği icat etti.

1918, kadınların askerî hizmete katılımı açısından da önemli bir tarih oldu. Opha May Johnson, ABD Deniz Kuvvetleri'ne kaydolan ilk kadın asker olarak tarihe geçti. Aynı yıl Almanya'da BMW'nin temelleri atıldı.

Türkiye tarihinde 13 Ağustos

13 Ağustos 1922'de Büyük Taarruz öncesinde Fevzi Paşa ve karargâhı gizlice cepheye hareket etti. Ertesi gün birliklerin güneye ve cepheye doğru kaydırılmasına başlandı. Bu gelişmeler, Büyük Taarruz öncesindeki hazırlık sürecinin önemli aşamalarından biri oldu.

13 Ağustos 1923'te Mustafa Kemal Atatürk yeniden Türkiye Büyük Millet Meclisi Başkanı seçildi.

1956 yılında Türkiye'deki ortaokullarda din dersi okutulmaya başlandı. 1999'da ise Türkiye'de uluslararası tahkim yolunu açan anayasa değişikliği kabul edildi.

Dünya tarihinden önemli gelişmeler

1940 yılında II. Dünya Savaşı'nın önemli aşamalarından biri yaşandı. Alman Luftwaffe, İngiliz hava alanları ve radar üslerine yönelik saldırılara başladı.

1960'ta Orta Afrika Cumhuriyeti Fransa'dan bağımsızlığını ilan etti. 1961'de Doğu Almanya yönetimi, Batı'ya kaçışları engellemek amacıyla Berlin sınırını dikenli tellerle kapattı. Bu uygulamanın ardından Berlin Duvarı'nın inşasına geçildi.

1966'da Çin'de Mao Zedong tarafından Kültür Devrimi başlatıldı. 1973'te Zülfikar Ali Butto Pakistan Başbakanı oldu.

1997'de "South Park" adlı animasyon dizisi yayın hayatına başladı. 2004 Atina Yaz Olimpiyatları'nın açılışı da 13 Ağustos'ta gerçekleşti.

2020'de İsrail ile Birleşik Arap Emirlikleri, ilişkilerin normalleştirilmesi konusunda anlaşmaya vardı.

13 Ağustos'ta doğan ünlü isimler

13 Ağustos, dünyaca tanınan pek çok ismin doğum günü.

Ünlü yönetmen Alfred Hitchcock, 1899'da dünyaya geldi. Nobel ödüllü biyokimyager Frederick Sanger 1918'de, Küba Devrimi'nin lideri Fidel Castro ise 1926'da doğdu.

Türk sanat ve siyaset dünyasından Suat Hayri Ürgüplü, Kerim Afşar, Ahu Tuğba, Hakan Altun, Niran Ünsal, Özge Özberk, Elçin Sangu, Bahtiyar Engin ve Emin Alper 13 Ağustos'ta doğan isimler arasında yer alıyor.

Spor dünyasında ise İngiliz futbolcu Alan Shearer, Japon buz patenci Midori Ito, eski Hırvat futbolcu Niko Kranjčar, basketbolcu DeMarcus Cousins ve futbolcu Lucas Moura dikkat çekiyor.

13 Ağustos'ta hayatını kaybeden önemli isimler

13 Ağustos, önemli isimlerin vefatlarıyla da tarihe geçti.

1826'da stetoskopun mucidi Fransız hekim René Laënnec hayatını kaybetti. Ünlü ressam Eugène Delacroix 1863'te, modern hemşireliğin öncülerinden Florence Nightingale ise 1910'da yaşamını yitirdi.

Türk edebiyat tarihçisi Nihad Sâmi Banarlı 1974'te, eski Cumhuriyet Senatosu Başkanlarından Tekin Arıburun 1993'te hayatını kaybetti.

Türk futbolunun önemli isimlerinden ve Beşiktaş Kulübü'nün Onursal Başkanı Süleyman Seba da 13 Ağustos 2014'te vefat etti.

2018'de Japon seslendirme sanatçısı Unshō Ishizuka, 2019'da İtalyan televizyon sunucusu Nadia Toffa, 2020'de Türk tiyatro, sinema ve dizi oyuncusu Meral Niron, 2021'de country folk sanatçısı Nanci Griffith hayatını kaybeden isimler arasında yer aldı.

2025 yılında ise Mısırlı yazar Sunullah İbrahim yaşamını yitirdi.

13 Ağustos neden önemli?

Savaşlardan bağımsızlık mücadelelerine, bilimsel gelişmelerden siyasi dönüşümlere kadar birçok farklı olayın yaşandığı 13 Ağustos, tarihin farklı dönemlerinden önemli izler taşıyor. Türkiye açısından ise özellikle 1922'de Büyük Taarruz öncesindeki askerî hazırlıklar ve 1923'te Mustafa Kemal Atatürk'ün yeniden TBMM Başkanı seçilmesi dikkat çekiyor.

Bugün aynı zamanda sanat, bilim, spor ve siyaset dünyasından çok sayıda tanınmış ismin doğum günü ve önemli isimlerin ölüm yıl dönümü olarak takvimde yer alıyor.